Τρίτη, 01 Σεπτεμβρίου 2015
 
 
 
 

Μην τα χάσετε

Ποτάμι στο βυθό; Και όμως υπάρχει

 

Αυτές θα είναι οι πιο πλούσιες πόλεις σε δέκα χρόνια

 

Πάγκαλος: Δεν έχει καριέρα η Γεννηματά. Είναι όμως καλή νοικοκυρά και μητέρα

 

Μεϊμαράκης: Μιλάω έτσι επειδή έχω μεγαλώσει στα Εξάρχεια. Δεν θα αλλάξω

 

Τα πολιτικά μπαλκόνια που έγραψαν ιστορία

 

Ιστορία του λογότυπου Google: Ο διαδικτυακός κολοσσός αλλάζει λογότυπο

 

Βιβλιοπωλεία Φλωράς: Λουκέτο μετά από 45 χρόνια

 

Βασίλης Λεβέντης: Τα βίντεο που έγραψαν ιστορία

 

Δύο κτηνοτρόφοι έβαλαν 8 φωτιές μέσα σε 8 ημέρες για να φτιάξουν βοσκοτόπια στην Κεφαλλονιά

 

Θρίλερ με την εξαφάνιση του 11χρονου από το Παίδων. Απόδραση, αρπαγή ή βεντέτα;

 

Το σημάδι του πιο τρομακτικού Σκορπιού όλων των εποχών

 

Οι τζιχαντιστές του ISIS έκοψαν δικό τους νόμισμα

 

CIS, ο μυστηριώδης trader που έβγαλε 34 εκατ. δολάρια σε μία μέρα

 

 

 

Η σχιζοφρένεια στο κέντρο της Αθήνας

 
 
 
Διαβάστε ένα άρθρο (συμμετοχή στις "Γνώμες" του NEWS 247) για τη "σχιζοφρένεια" στο κέντρο της Αθήνας, όπου από τη μία πλευρά εκτυλίσσεται η πραγματική ζωή των ανθρώπων και από την άλλη, σχεδιάζονται παρεμβάσεις σε κεντρικούς οδικούς άξονες, που δεν εμφανίζουν προβλήματα λειτουργίας είτε για τους πεζούς είτε για τα οχήματα, όπως την Πανεπιστημίου
 

Στη σημερινή κατάσταση οικονομικής κρίσης – και όπως αυτή αναδύεται στην Ελλάδα – είναι αδύνατο να μην παρατηρήσει κανείς αυτό που ο Giorgio Agamben ονομάζει ‘σχιζοφρένεια’ της οικονομίας όπου η πράξη και η ύπαρξη διαχωρίζονται, και η οικονομική δραστηριότητα παραμένει αποσυνδεδεμένη από τις ζωές των ανθρώπων (Agamben G., 2009, What is an Αpparatus, Stanford, Stanford University Press, σ. 8-10 WHAT IS AN APPARATUS?).

Υπό το πρίσμα αυτής της ‘σχιζοφρένειας’, η αδυναμία αντιμετώπισης των προβλημάτων στο κέντρο της Αθήνας μπορεί να γίνει κατανοητή. Από τη μία πλευρά εκτυλίσσεται η πραγματική ζωή των ανθρώπων που προσπαθούν να επιβιώσουν σε ένα περιβάλλον που η παράνομη και εγκληματική δραστηριότητα μεγάλης κλίμακας και η παραβατική συμπεριφορά αυξάνονται, η εξαθλίωση των ανθρώπων εδραιώνεται με την παρουσία στο δρόμο πλήθους αστέγων, ναρκομανών, ανέργων, μεταναστών και συνοδεύεται με περιστατικά ξενοφοβίας και τυφλής βίας, ενώ η οικονομική κρίση συντείνει στη μη βιωσιμότητα εμπορικών και επιχειρηματικών δραστηριοτήτων και αυξάνει τον αριθμό των κενών κτιρίων και την εγκατάλειψη του κέντρου της Αθήνας.

Από την άλλη πλευρά, ο επίσημος σχεδιασμός αστικών παρεμβάσεων αφορά είτε την περιφέρεια της πόλης (Ελληνικό), είτε περιοχές του κέντρου με λιγότερα προβλήματα. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελούν οι προτεινόμενες / προγραμματιζόμενες πεζοδρομήσεις κεντρικών οδικών αξόνων που δεν εμφανίζουν προβλήματα λειτουργίας είτε για τους πεζούς είτε για τα οχήματα όπως είναι οι κεντρικοί οδοί Πανεπιστημίου και Όλγας αλλά και οι αρχιτεκτονικοί διαγωνισμοί διαμόρφωσης πλατειών και ανοικτών χώρων και η χρηματοδότηση προγραμμάτων πλακοστρώσεων. Ο ρόλος της αρχιτεκτονικής και του αστικού σχεδιασμού συνεχίζει δηλαδή να συνδέεται με την οικονομία και τις επενδύσεις στα πλαίσια του νεοφιλελεύθερου μοντέλου που την τελευταία 25ετία είδαμε να αναπτύσσεται σε παγκόσμια κλίμακα. (Θεοδώρου Μ., 2007, Νεοφιλελεύθερη Πόλη και Ανισότητες, ΟΠΕΚ).

Κανείς βέβαια δεν μπορεί πλέον να θεωρεί ότι αυτού του είδους οι παρεμβάσεις συνιστούν εργαλεία επίλυσης των προβλημάτων στο κέντρο της Αθήνας, και όλοι μπορούν να κατανοήσουν ότι αφορούν μια ‘σχιζοφρενική’ αντίληψη σύμφωνα με την οποία η οικονομία μπορεί να αναπαράγεται αυτόνομα χωρίς να αγγίζει την πραγματικότητα. Όμως το ‘πραγματικό’ είναι ήδη εδώ και όπως πάντα τραυματικό και αφόρητο.

Σήμερα βρισκόμαστε ίσως σε μια κατάσταση όπου όπως αναλύει η Saskia Sassen συντελείται μια ‘συστημική μεταμόρφωση’: η οικονομική λογική εντός της οποίας τα άτομα είχαν υπολογίσιμη αξία ως εργαζόμενοι και καταναλωτές μετατρέπεται σε μια οικονομική ‘λογική της εκδίωξης’ (logic of expulsion) μεγάλων τμημάτων του πληθυσμού. Όλο και περισσότερες κατηγορίες ατόμων θεωρούνται πλέον απόβλητοι και για αυτούς δεν μπορεί καν να τεθεί το πρόβλημα της κοινωνικής ανισότητας και περιθωριοποίησης. Οι μεγάλες ροές των μεταναστών, η αυξανόμενη ανεργία και φτώχεια, η αδυναμία και διαφθορά των κυβερνήσεων αλλά και εγκαθίδρυση των εγκληματικών δικτύων κάθε είδους είναι τα επιφαινόμενα αυτής της νέας παγκόσμιας ‘λογικής της εκδίωξης’. (Sassen S., 2011, Beyond Inequality: Expulsions, Center on Capitalism and Society, Columbia University, 9th Annual Conference SASSEN Session 5 2011-09-14).

Τα χαρακτηριστικά αυτής της ‘συστημικής μεταμόρφωσης’ παρατηρούμε να αναδύονται στην Αθήνα σήμερα.

Η αδυναμία αντιμετώπισης τους ίσως οφείλεται στο γεγονός ότι εξακολουθούμε να τα αντιλαμβανόμαστε και να τα αναλύουμε εντός μιας λογικής που έχει ήδη εκλείψει.

Είναι απαραίτητο λοιπόν να επανεξετάσουμε τα διαθέσιμα εργαλεία (θεωρία και πρακτικές) για την κατανόηση των σύγχρονων αστικών φαινομένων. Και είναι μάλλον απόλυτα αναγκαίο, έστω και με κίνδυνο να αποτύχουμε, να  ειραματιστούμε και να επινοήσουμε νέα εργαλεία για την διατύπωση προτάσεων επίλυσης των προβλημάτων στο κέντρο της Αθήνας που να επανασυνδέουν την οικονομία με την πραγματική ζωή των ανθρώπων. Συνεχίζεται...

* Η Δρ Μαρία Θεοδώρου είναι αρχιτέκτων (AA), ιδρυτικός μέλος και διευθύντρια της SARCHA (School of ARCHitecture for All). Συντόνισε την πιλοτική έρευνα για την ανάταξη και από κοινού νομή των ανθρώπινων, φυσικών και υλικών πόρων στην περιοχής Γεράνι στο κέντρο της Αθήνας και την ανάπτυξη του κοινωνικού παιγνιδιού POLYPOLIS_SARCHA με θέμα την ανισότητα και την "από κοινού" νομή της πόλης.

 

SHARE:

ΟΙ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟΤΕΡΕΣ ΕΙΔΗΣΕΙΣ ΤΗΣ ΗΜΕΡΑΣ ΑΠΟ ΤΟ ΝΕWS 247 ΣΤΟ EMAIL ΣΟΥ

NEWSLETTER
comments powered by Disqus