Δασμοί Τραμπ: Παγκόσμια κατάρρευση στα χρηματιστήρια – Η εικόνα σε Ευρώπη και Wall Street
Διαβάζεται σε 10'
Με πτώση άνω του 5% έκλεισαν τη μέρα οι τρεις βασικοί δείκτες των ΗΠΑ. Μεγάλη πτώση και στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια.
- 04 Απριλίου 2025 21:35
Σεισμό στα χρηματιστήρια παγκοσμίως έχει προκαλέσει η επιβολή σαρωτικών δασμών από την πλευρά του Τραμπ και η αντεπίθεση της Κίνας με νέους δασμούς σε αμερικανικά προϊόντα, υπό των φόβο ότι ο Πρόεδρος Ντόναλντ Τραμπ έχει “ανάψει το φιτίλι” σε έναν παγκόσμιο εμπορικό πόλεμο που θα οδηγήσει σε ύφεση.
Οι αναταραχές στις παγκόσμιες αγορές από τότε που ο Τραμπ ανακοίνωσε τη νέα σειρά σαρωτικών δασμών σε εμπορικούς εταίρους των ΗΠΑ συνεχίζονται και μετά τη δημοσιοποίηση της ομιλίας του προέδρου της Fed την Παρασκευή (04/04), με τη Wall Street να καταγράφει τεράστιες απώλειες μαζί με άλλα χρηματιστήρια παγκοσμίως.
Οι αμερικανικές αγορές έκλεισαν στις 11.00 καταγράφοντας το χειρότερο διήμερο από το 2020, όταν ξέσπασε η πανδημία του κορονοϊού. Ο διευρυμένος δείκτης S&P 500 υποχώρησε κατά 5,98%, σημειώνοντας πτώση άνω του 10% σε δύο ημέρες, ο βιομηχανικός δείκτης Dow Jones 30 κατά 5,5% και ο δείκτης Nasdaq των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας κατά 5,82%.
Ο S&P 500 σημείωσε πτώση άνω του 10% σε δύο ημέρες, ενώ ο τεχνολογικός δείκτης Nasdaq Composite έκλεισε σε αγορά αρκούδας την Παρασκευή, ολοκληρώνοντας μία από τις χειρότερες εβδομάδες της Wall Street από την αρχή της πανδημίας του κορονοϊού το 2020.
Το Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης άνοιξε με πτώση, με τους επενδυτές να εμφανίζονται ανήσυχοι για τα αντίποινα που επέβαλε η Κίνα στον καταιγισμό των δασμών του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ.
Γύρω στις 17.10, ο Dow Jones υποχωρούσε κατά 2,75%, ο δείκτης Nasdaq κατά 3,49% και ο S&P 500 κατά 3,31%. H χθεσινή συνεδρίαση ήταν η χειρότερη για τον Nasdaq από τον Μάρτιο του 2020. Ο S&P 500 κατέγραψε τη μεγαλύτερη πτώση του από τον Ιούνιο του 2020.
Οι νέοι δασμοί που ανακοίνωσε ο Τραμπ την Τετάρτη είναι ιδιαίτερα επιζήμιοι για την Κίνα αφού στους δασμούς ύψους 20% που ίσχυαν ήδη για τα εισαγόμενα κινεζικά προϊόντα προστίθεται άλλο ένα 34%. Το Πεκίνο απάντησε πολύ γρήγορα ότι θα επιβάλει πρόσθετους δασμούς ύψους 34% στα αμερικανικά προϊόντα από τις 10 Απριλίου, πέραν των όσων ισχύουν μέχρι σήμερα. Ο Τραμπ στη συνέχεια, υποστήριξε ότι το Πεκίνο «πανικοβλήθηκε» από τους δασμούς.
Οι τελευταίες ημέρες φαίνεται να σηματοδοτούν την αρχή μιας κρίσης στη Wall Street, καθώς οι επενδυτές προσπαθούν να κατανοήσουν τι μπορεί να σημαίνει για την αμερικανική οικονομία ένα μέλλον με τόσους πολλούς δασμούς.
Σύμφωνα με μια νέα έκθεση του Bloomberg, οι εταιρείες της Wall Street εξετάζουν το ενδεχόμενο να αναθεωρήσουν προς τα κάτω τις προβλέψεις τους για τα έσοδα μετά την ανακοίνωση των δασμών από τον Τραμπ, κάτι που θα μπορούσε να οδηγήσει, όπως σημειώνει, και σε απολύσεις εργαζομένων στις μεγάλες τράπεζες. Πηγές από την UBS Group ανέφεραν στο Bloomberg ότι σε μερικούς ανώτερους τραπεζίτες επενδύσεων έχει ζητηθεί να αρχίσουν να σκέφτονται τις απολύσεις υπαλλήλων.
Εν τω μεταξύ, αρκετές εταιρείες φαίνεται ότι καθυστερούν να προχωρήσουν σε δημόσια προσφορά (IPO) λόγω της κατάρρευσης της χρηματιστηριακής αγοράς.
Οι Klarna, StubHub και Chime είχαν προγραμματίσει να κάνουν το ντεμπούτο τους στη χρηματιστηριακή αγορά τις επόμενες εβδομάδες, αλλά αποφάσισαν σιωπηλά να αναβάλουν τις δημόσιες εγγραφές τους εν μέσω της αναταραχής στη Wall Street.
«Δεν υπάρχει περίπτωση να συνιστούσα σε καμία fintech εταιρεία να εισηχθεί στο χρηματιστήριο αυτή τη στιγμή, ειδικά σε αυτές που είναι έτοιμες», δήλωσε ο επενδυτής Στιβ ΜακΛάφλιν στην εφημερίδα Wall Street Journal.
Διευρύνθηκαν οι απώλειες στη Wall Street μετά το “καμπάνάκι” του προέδρου της Fed
Οι απώλειες για τη Wall Street διευρύνθηκαν μετά την ομιλία του προέδρου της Ομοσπονδιακής Τράπεζας Τζερόμ Πάουελ, ο οποίος εξέφρασε φόβους ότι οι δασμοί τους οποίους επέβαλε ο Τραμπ μπορεί να οδηγήσουν σε συρρίκνωση της ανάπτυξης, μεγαλύτερο πληθωρισμό και υψηλότερη ανεργία στις ΗΠΑ.
Ο δείκτης Nasdaq Composite ηγήθηκε της πτώσης των μετοχών αυτήν την εβδομάδα όπως σημειώνει το CNBC, πέφτοντας κατά 7,8%, καθώς το σχέδιο δασμών ώθησε τους επενδυτές να μειώσουν την έκθεσή τους σε κίνδυνο. Οι δείκτες S&P 500 και Dow Industrials υποχώρησαν κατά 6,4% και 5,3% αντίστοιχα, μέχρι στιγμής στην εβδομάδα. Τόσο ο Nasdaq όσο και ο S&P 500 κατευθύνονται προς τις χειρότερες εβδομαδιαίες επιδόσεις τους από το 2020 και την έκτη αρνητική εβδομάδα από τις τελευταίες επτά.
Στις 18.25 (ώρα Ελλάδας) ο βιομηχανικός δείκτης Dow Jones υποχωρούσε κατά 3,39%, ο Nasdaq των εταιρειών υψηλής τεχνολογίας κατά 3,81% και ο διευρυμένος δείκτης S&P 500 κατά 3,90%. Αμέσως μετά την ομιλία του Πάουελ, οι δείκτες S&P 500 και Nasdaq κατέγραψαν απώλειες άνω του 4%.
Η αγορά αντέδρασε νευρικά στις δηλώσεις του Πάουελ, σύμφωνα με τον οποίο «καθίσταται σαφές ότι οι φόροι στα εισαγόμενα προϊόντα θα είναι σημαντικά μεγαλύτεροι απ’ όσο αναμενόταν» και «οι οικονομικές συνέπειες» πιθανότατα θα είναι και αυτές μεγαλύτερες.
Η σημερινή πτώση οφείλεται στο γεγονός ότι «συνεχίζονται οι ανησυχίες για τους δασμούς που ανακοίνωσε ο Τραμπ» αλλά επίσης και «για την απάντηση της Κίνας, που ήρθε γρηγορότερα απ’ όσο αναμενόταν», σχολίασε ο αναλυτής Σαμ Στόβαλ, της CFRA.
Οι μετοχές των κινεζικών εταιρειών που είναι εισηγμένες στο Χρηματιστήριο της Νέας Υόρκης κατέγραφαν σήμερα μεγάλη πτώση, λόγω της κλιμάκωσης του εμπορικού πολέμου: η Alibaba κατέγραφε πτώση 9,56% και οι ανταγωνίστριές της στον τομέα του ηλεκτρονικού εμπορίου PDD (ιδιοκτήτρια του Temu) 7,55% και η JD.com 8,35%.
Οι έξι από τις «Επτά Υπέροχες», τις μεγάλες εταιρείες του τεχνολογικού τομέα, βλέπουν επίσης τη μετοχή τους να πέφτει: η Tesla (-6,54%), η Alphabet (-0,20%), η Amazon (-1,98%), η Meta (-3,03%), η Apple (-2,86%), και η Nvidia (-4,22%). Μόνο η Microsoft κινείται στο «πράσινο» (+0,31%).
Στον τομέα της ένδυσης, οι εταιρείες που παράγουν προϊόντα στην Κίνα, το Βιετνάμ ή την Καμπότζη, συνεχίζουν την πτωτική πορεία τους, αν και σε μικρότερο βαθμό σε σύγκριση με τη χθεσινή ημέρα, όπως η Gap (-3,22%), η Ralph Lauren (-4,93%), η Lululemon (-5,03%) και ο αμερικανικός κολοσσός Nike (-3,12%).
“Βουτιά” και στα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια
Με τη σειρά τους, ισχυρά πλήγματα δέχθηκαν και τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια, ακολουθώντας την ανακοίνωση της Κίνας για επιβολή δασμών στα αμερικανικά προϊόντα.
Στο Χρηματιστήριο του Παρισιού, παρασυρμένο από τον πανικό στις αγορές, ο δείκτης CAC 40 έκλεισε με πτώση 324,03 μονάδων (-4,26%), στις 7.274,95 μονάδες. Πρόκειται για τη χειρότερη συνεδρίαση από τον Μάρτιο του 2022, όταν είχε κλείσει με πτώση 4,97%.
Οι κυριότεροι ευρωπαϊκοί δείκτες έκλεισαν επίσης με μεγάλες απώλειες: στη Φρανκφούρτη και το Λονδίνο η πτώση ήταν 4,95%, στο Μιλάνο 6,53%, στις χειρότερες συνεδριάσει από την έναρξη της πανδημίας του Covid-19, τον Μάρτιο του 2020. Το Χρηματιστήριο της Ζυρίχης έκλεισε με πτώση 5,14% και εκείνο της Μαδρίτης με πτώση 5,83%.
Γύρω στις 14.30, το Χρηματιστήριο της Φρανκφούρτης υποχωρούσε κατά 5,61%, του Παρισιού κατά 4,66%, του Λονδίνου κατά 4,24%, της Ζυρίχης κατά 5,57%, του Μιλάνου κατά 7,74% και της Μαδρίτης κατά 6,29%.
Σε κλοιό ισχυρών πιέσεων βρέθηκαν οι τιμές των μετοχών και στη σημερινή συνεδρίαση του χρηματιστηρίου Αθηνών, με την αγορά να υποχωρεί κάτω και από τις 1.600 μονάδες. O Γενικός Δείκτης Τιμών έκλεισε στις 1.597,55 μονάδες, σημειώνοντας πτώση 4,83%.
Το σοκ από τις ανακοινώσεις των αμερικανικών δασμών αναζωπύρωσε τους φόβους για μια «ύφεση στις ΗΠΑ και σε μεγαλύτερη κλίμακα», σχολίασε ο Γκιγιόμ Σαλουάν, ο διευθυντής διαχείρισης μετοχών της Delubac AM. «Ο φόβος μιας ύφεσης σημαίνει λιγότερη βιομηχανία και λιγότερη κατανάλωση πετρελαίου», γεγονός που εξηγεί τη μείωση της τιμής του μαύρου χρυσού και την κατακρήμνιση των μετοχών των βιομηχανιών.
Οι κατασκευαστικές και οι εταιρείες πρώτων υλών υφίστανται μεγάλη πίεση, με τη μετοχή της ArcelorMittal να υποχωρεί κατά 10,66% στο Παρίσι, ενώ στη συνέχεια έκλεισε στα 22,75 ευρώ (-8,45%). Η μετοχή της Schneider Electric έκλεισε στα 189,50 ευρώ (-6,65%), της Airbus στα 146,90 ευρώ (-7,04%), της Thales στα 237,90 ευρώ (-5,74%), της TotalEnergies στα 53,07 ευρώ (-6,24%).
«Η πρωτοτυπία είναι ότι οι επενδυτές δέχονται επίθεση», σχολίασε ο Σαλουάν. Οι επενδυτές αναζητούν ασφαλές καταφύγιο στα ομόλογα, με αποτέλεσμα τα επιτόκιά τους να μειώνονται, εξήγησε.
Οι τράπεζες, με τη σειρά τους, καταγράφουν επίσης πτώση. Η μετοχή της BNP Paribas έκλεισε μειωμένη κατά 6,82% στα 68,67 ευρώ, της Société Générale στα 34,55 ευρώ (-10,45%), της Crédit agricole στα 15,74 ευρώ (-4,46%).
Και η τιμή του πετρελαίου επηρεάστηκε και έπεσε κατακόρυφα. Νωρίτερα, το Μπρεντ της Βόρειας Θάλασσας διαπραγματευόταν στα 65,38 δολάρια το βαρέλι (-6,78%) και το αμερικανικό WTI στα 62,07 δολάρια το βαρέλι (-7,29%).
Ο Τραμπ φάνηκε να παραμένει σταθερός απέναντι στις αντιδράσεις των αγορών, δημοσιεύοντας στο Truth Social την Παρασκευή ότι οι «πολιτικές του δεν θα αλλάξουν ποτέ», ενώ προέτρεψε τους επενδυτές να επενδύσουν περισσότερο στις ΗΠΑ.
Σκληρή κόντρα Τραμπ με τον πρόεδρο της Fed
Στην ομιλία του ο πρόεδρος της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Fed), Τζερόμ Πάουελ τόνισε ότι οι νέοι δασμοί του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ είναι «μεγαλύτεροι από αυτούς που αναμένονταν» και στις οικονομικές επιπτώσεις αυτών συμπεριλαμβάνονται υψηλότερος πληθωρισμός και επιβράδυνση της ανάπτυξης, καταδεικνύοντας τις δυνητικά δύσκολες αποφάσεις μπροστά στις οποίες βρίσκεται η αμερικανική Ομοσπονδιακή Τράπεζα.
«Αντιμετωπίζουμε μια εξαιρετικά αβέβαιη προοπτική με αυξημένους κινδύνους τόσο υψηλότερης ανεργίας όσο και υψηλότερου πληθωρισμού», που υπονομεύουν και τις δύο εντολές που έχει η Fed για πληθωρισμό 2% και μέγιστη απασχόληση, τόνισε ο Πάουελ.
Παράλληλα τόνισε ότι είναι «πολύ νωρίς» για προσαρμογή της νομισματικής πολιτικής της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ, επειδή δεν ήταν δυνατόν να εκτιμηθούν οι συνέπειες του κύματος νέων δασμών σε προϊόντα που εισάγονται στις ΗΠΑ. «Είναι πολύ νωρίς για να πούμε ποια είναι η κατάλληλη νομισματική πολιτική», είπε.
«Ενώ οι δασμοί είναι πολύ πιθανό να προκαλέσουν τουλάχιστον μια προσωρινή αύξηση του πληθωρισμού, είναι επίσης πιθανό οι επιπτώσεις να είναι πιο επίμονες», πρόσθεσε.
Παράλληλα, επανέλαβε ότι δεν σκοπεύει να αποχωρήσει νωρίτερα από την ηγεσία της Fed. «Σκοπεύω ξεκάθαρα να ολοκληρώσω όλη τη… θητεία μου», είπε ο Πάουελ σε προγραμματισμένη ομιλία που παραχώρησε σε δημοσιογράφους. Το τέλος της θητείας του στην προεδρία της Fed είναι το 2026.
Ο Τραμπ με ανάρτησή του προέτρεψε τον πρόεδρο της Fed να μειώσει τα επιτόκια, με τον Αμερικανό πρόεδρο να λέει ότι αυτή είναι η «ιδανική στιγμή» για να το κάνει. «Μείωσε τα επιτόκια, Τζερόμ, και σταμάτα να παίζεις πολιτικά παιχνίδια!», έγραψε ο Τραμπ με κεφαλαία γράμματα, σε ανάρτησή του στο Truth Social.
Ο Πάουελ δεν αντιμετώπισε άμεσα αυτό το selloff, αλλά αναγνώρισε ότι η Fed βρίσκεται αντιμέτωπη με την ίδια αβεβαιότητα που κατακλύζει επενδυτές και στελέχη εταιρειών.
Η Fed, είπε, έχει χρόνο να περιμένει περισσότερα στοιχεία για να αποφασίσει ποια θα είναι η απάντηση στην νομισματική πολιτική, αλλά η εστίαση της κεντρικής τράπεζας θα είναι να διασφαλίσει ότι οι προσδοκίες για τον πληθωρισμό να παραμένουν σταθερές, ιδιαίτερα αν οι εισαγωγικοί δασμοί του Τραμπ αποτρέψουν ένα πιο επίμονο άλμα στις πιέσεις των τιμών.
Ο Πάουελ τόνισε επίσης ότι δεν ήταν ρόλος της Fed να σχολιάσει τις πολιτικές της κυβέρνησης Τραμπ. «Η αβεβαιότητα είναι υψηλή», είπε ο Πάουελ απαντώντας σε ερώτηση των συντονιστών της εκδήλωσης που επεκτάθηκε στις προετοιμασμένες παρατηρήσεις του. «Αυτό που μάθαμε είναι ότι οι δασμοί ήταν υψηλότεροι από αυτοί που αναμένονται, υψηλότεροι από ό,τι είχαν προβλέψει σχεδόν όλοι οι ειδικοί» και ότι δεν είναι σαφές αυτή τη στιγμή πώς θα γίνει όλο αυτό.